Türk El halıları; Balıkesir Sındırgı’dan Yağcıbedir

by Bilgi Akkuş Hunca | Cumartesi, Eki 26, 2013 | 162 views



“Halı dokuma” Türklerin yüzyıllar boyu süregelen önemli el sanatları arasındadır.. Bilhasaa kadınlar tarafından icra edilen bu sanat hem evlere sıcak bir hava ve sıcaklık getirmiş ve hem de son 10 yıllardır ekonomik bir kazanç kapısı olmuştur bilhassa köylümüz için. Türk el halısı deyince onlarca çeşidi sayılabilir, muhtelif bölgelerde dokunup oranın kültürünü yansıtan; Örneğin, Yahyalı, Döşemealtı, Ezine, Milas vesaire gibi…

Bu arada Balıkesir yöresinde de çok hoş desenli, genellikle yörük motifleri kullanılan YAĞCIBEDİR isimli halılar dokunmaktadır… Bunlarda kırmızı ve mavi/lacivert ve krem renklerinin çeşitli tonları hakimdir.

YAĞCIBEDİR HALI DOKUMA

YAĞCIBEDİR HALI DOKUMA

Halılar genellikle Balıkesir’in Sındırgı yöresine özgü olup uzun seneler yörüklerce dokunmuştur.

Yağcıbedir halısının tarihçesiyle ilgili aaşağıdaki ilginç hikaye de anlatılır:

Osmanlı döneminde obalar arasında bir sevda öyküsü yaşanmıştır. Hem de kara bir sevda. Yağcı obası beyinin yakışıklı oğlu, Bedir obası beyinin güzel kızına aşık olur. Ancak aileler bu aşkı onaylamazlar.  Delikanlı, sevdiği, aşık olduğu kızı karşılıklı anlaşmalar yapıldıktan sonra kaçırır. Obalara bu kaçış hikayesi hızla yayılır. Bedir obası’nın oymak beyleri buna tahammül göstermezler. Gerekli planlar yapılır. Bir gün Yağcı obası beyinin oğlu pusuya düşürülerek öldürülür. Efsaneye dönüşen bu sevda yıllar sonra, dilden dile türkülere yansıdığı gibi; günümüze iki obanın isminin birleştiği bir halı olarak yadigar kalır. Akan kanın rengi kırmızı, Yağcıbedir halısının en anlamlı motifi haline gelir. Beyaz renklerde saflığı, temiz ve duru bir sevgiyi temsil eder. Sevgiliye sunulamayan, gül ve lale desenleri halıda sık rastlanır.

Ayrıca halının tasarlanmasında o dönemin hayatı da biraz resmedilir. Mesela; halının kenar dokusunu oluşturan; yedi kenar suyu olarak da adlandırılan kısımlarda çiçeklerin düzenliliği, askerin disiplinli olmasına gönderme yapar adeta. Terazinin yer alması adil olmayı, mihrabın resmedilmesi inancı simgeler.

Halıda kırmızı, siyah, kahve, beyaz ve lacivert ana renk tonları olarak desenlerde bir araya gelir.

Yağcıbedir halıları o yörede hemen hemen her evde halı tezgahı üzerinde genellikle genç kızlar tarafından dokunur. Uzun yıllar önce yaşanmış bu sevda genç kızların dillerinde, gönüllerinde hep buruk bir öykü tadı olarak dolaşıp durur..

Sındırgı yöresinin hayvancılık ve tarımdan sonra en önemli gelir kaynağıdır halıcılık. Özellikle Amerikalı, İngiliz ve Alman alıcıları bulunmakta. İç pazara yönelik hediyelik ve çeyizlik olarak da satılmaktadır.

Her yıl iki kez Ankara Tarım ve Kredi Kooperatifleri Genel Müdürlüğü binasında tanıtımı ve satışı yapılmaktadır.

Yağcıbedir Halıcılar Derneği : 0. 266 5165434

Öyküyü anlatan: Süleyman Erbaş, dernek yönetim kurulu üyesi.

Like it? Share it!

Leave A Response

*

code